Literatuurlijst met korte samenvatting inhoud

Dröes, R.M. In beweging, over psychosociale hulpverlening aan demente ouderen. Proefschrift 1991.
ISBN 90 352 1542 7 (CIP)
NUGI 750
( € 22,50)

Omdat de hulpverlening aan demente ouderen in het verleden uitsluitend werd gebaseerd op het medisch model, heeft er ten aanzien van ouderen die lijden aan een seniele dementie van het Alzheimer-type lange tijd een therapeutisch nihilisme bestaan. De laatste jaren wint echter de opvatting terrein, dat de gedragsproblemen van dementerende ouderen niet alleen door de hersendegeneratie worden veroorzaakt, maar ten dele ook door de manier waarop ouderen (en hun omgeving!) omgaan met de geestelijke achteruitgang en de daarmee samenhangende ingrijpende veranderingen in het dagelijks leven. Hiermee dringt zich de vraag op of het functioneren en de levenskwaliteit van deze patiënten wordt bevorderd, wanneer hen gerichte psychosociale hulp bij het omgaan met de gevolgen van dementie wordt geboden.

In dit boek introduceert Dröes het door haar ontworpen model voor psychosociale hulpverlening en de methode van psychomotorische groepstherapie. Uitgaande van een zogenaamd adaptatie-coping model ontwikkelde zij een methode die zowel ondersteunende als gedragstherapeutische elementen bevat en waarin gebruik wordt gemaakt van bewegingsactiviteiten als therapeutisch middel; een werkwijze die werd gekozen vanwege het plezier dat veel demente patiënten beleven aan bewegingsactiviteiten. Daarnaast beschrijft zij, na een uitgebreid overzicht van internationaal verricht onderzoek naar de effecten van psychosociale behandeling bij dementie, het door haar uitgevoerde effectonderzoek.

Het boek is bedoeld voor al diegenen die in verpleeghuizen of verzorgingstehuizen in multidisciplinair teamverband psychosociale hulp verlenen aan dementerende ouderen, zoals verpleeghuisartsen, psychologen, psychomotorisch therapeuten, fysiotherapeuten, ergotherapeuten, activiteitenbegeleiders en maatschappelijk werkers. Voor hulpverleners die belangstelling hebben voor bewegen als middel bij psychosociale hulpverlening biedt het boek, zowel theoretisch als praktisch een basis voor therapeutisch handelen.

Dröes, R.M. & Breebaart, E. Amsterdamse Ontmoetingscentra; een nieuwe vorm van ondersteuning voor dementerende ouderen en hun verzorgers. Voorstudie 1994.
ISBN 90.5170.318.X
NUGI 663/757
(€ 15,-)

De afgelopen 20 jaar zijn er voor thuiswonende demente ouderen en hun familieleden verscheidene ondersteuningsactiviteiten ontwikkeld. Ondanks dit aanbod blijkt uit onderzoek dat er nogal wat knelpunten zijn in de ondersteuning van de familie van dementerende ouderen. Om te onderzoeken of deze knelpunten worden verminderd wanneer aan dementerenden en hun zorgende familieleden een intensief en geïntegreerd ondersteuningsprogramma wordt aangeboden, startte de vakgroep Psychiatrie van de Vrije Universiteit in Amsterdam in oktober 1992 een project.

Dit project 'Amsterdamse Ontmoetingscentra: een nieuwe vorm van ondersteuning voor thuiswonende dementerende ouderen en hun verzorgers' kenmerkt zich door een drietal nieuwe programmapunten. Zo is het nieuw dat de verzorgers en dementerenden onder één dak en door dezelfde staf worden begeleid. Het programma is langlopend en laagdrempelig en wordt veelal in buurtcentra aangeboden. Daarnaast wordt de dementerende oudere middels psychomotorische therapie (een bewegingsgroep) begeleid in het omgaan met de eigen invaliditeit en de onzekerheid en emoties die hieruit voortvloeien.

Dit boek is in de eerste plaats bedoeld voor werkers in de gezondheidszorg en instellingen die hulp bieden aan dementerende ouderen en hun verzorgers. Daarnaast is het boek van belang voor welzijnsinstellingen, zoals buurt- en ouderencentra, die zich in hun activiteitenaanbod mede willen (gaan) richten op hulpbehoevende ouderen.

Dröes, R.M. (red.) Amsterdamse Ontmoetingscentra; een nieuwe vorm van ondersteuning voor dementerende mensen en hun verzorgers. Eindrapport 1996.
(€ 22,45)

Het belangrijkste doel van het in dit boek beschreven onderzoek is het ontwikkelen van een ondersteuningsprogramma voor dementerende mensen en hun directe omgeving (partners, kinderen). Het project was opgezet in twee fasen: in de eerste fase werd, mede in overleg met de doelgroep, een gevarieerd ondersteuningsprogramma ontwikkeld. Het programma bestaat uit sociale, praktische en emotionele ondersteuning van de persoon met dementie en zijn mantelzorger en het aanbod kan worden afgestemd op de behoefte van de individuele gebruiker.

Dit boek doet verslag van de tweede fase van het project waarin het programma op zijn effectiviteit werd onderzocht. Het beschrijft eerst de theoretische uitgangspunten van het ondersteuningsprogramma, het programma zelf en de cliëntengroep (mensen met dementie en hun mantelzorgers), die in de experimentele periode van de geboden ondersteuning gebruik maakte.

Vervolgens wordt ingegaan op de vraag: levert gebruik van deze nieuwe vorm van ondersteuning voor de cliënt meer, of iets anders, op dan wanneer hij gebruik maakt van het reguliere aanbod? Tenslotte wordt aangegeven hoe deze nieuwe vorm van ondersteuning, na zich in de praktijk te hebben bewezen, werd ingebed in het reguliere aanbod van voorzieningen.

Dit boek is vooral bedoeld voor wetenschappers, beleidsmakers en werkers in de gezondheidszorg en instellingen die hulp bieden aan mensen met dementie en hun mantelzorgers. Daarnaast is het boek interessant voor welzijnsinstellingen, zoals buurt- en ouderencentra, die zich in hun activiteitenaanbod mede (willen) richten op deze doelgroep.

De dvd 'Amsterdamse Ontmoetingscentra; een ondersteuningsprogramma voor dementerende mensen en hun verzorgers'. Arcos Producties, Amsterdam, 1996.
(€ 34,-)

Het project Amsterdamse Ontmoetingscentra is als experiment in 1993 gestart in enkele buurtcentra in Amsterdam op initiatief van Stichting Valerius. Deze stichting initieert en ondersteunt innovatieve projecten welke zich bewegen op het grensvlak van zorg en welzijn en was opdrachtgever van deze dvd. De film laat zien hoe het ontwikkelde ondersteuningsprogramma in praktijk vorm krijgt en de betrokkenen positief beïnvloed. De dvd is uitstekend geschikt om instellingen die een ontmoetingscentrum in hun eigen regio willen opzetten hierover in korte tijd te informeren.

Dröes, R.M., Meiland, F.J.M., Schmitz, M.J., Vernooij-Dassen, M.J.F.J., Lange, J. de e.a. Implementatie model Ontmoetingscentra; een onderzoek naar de voorwaarden voor succesvolle implementatie van Ontmoetingscentra voor mensen met dementie en hun verzorgers. Eindrapport 2003.
ISBN 90-807918-1-4
NUGI 895
(€ 28,50)

Dit boek doet verslag van een onderzoek dat in zes regio's in Nederland werd uitgevoerd naar de voorwaarden voor succesvolle implementatie van Ontmoetingscentra. Hoofdvragen waren: Welke factoren bevorderen of belemmeren de invoering van Ontmoetingscentra? Leidt de invoering in de verschillende regio's tot wijzigingen in de opzet en uitvoering? Maakt de doelgroep in andere regio's anders gebruik van het ondersteuningsprogramma? Worden in de regio's die het model van Ontmoetingscentra hebben overgenomen vergelijkbare effecten bij de gebruikers waargenomen als destijds in Amsterdam?

Dit boek is bedoeld voor wetenschappers, beleidsmakers en werkers op het terrein van zorg en welzijn die hulp bieden aan mensen met dementie en hun mantelzorgers. Het boek is met name interessant voor instellingen die in hun eigen regio een Ontmoetingscentrum willen opzetten.

Dröes, R.M. & Ganzewinkel, van J. Draaiboek ontmoetingscentra voor mensen met dementie en hun verzorgers, 2e herziene uitgave, Amsterdam, 2005.
ISBN 90-9016927-X
NUGI 895
(€ 65,-)

Dit draaiboek is bedoeld voor mensen die zich willen inspannen om een ontmoetingscentrum op te zetten voor mensen met dementie en hun mantelzorgers. Elke locale situatie is natuurlijk anders. Maar op basis van succes- en faalfactoren die bij de al bestaande ontmoetingscentra zijn geïnventariseerd, konden we goed aangeven welke stappen in elk geval genomen moeten worden om met succes een ontmoetingscentrum te starten en draaiende te houden. En natuurlijk welke valkuilen het best vermeden kunnen worden.

Ook biedt het draaiboek inhoudelijke handvatten voor dit type ontmoetingscentra. Op basis van tevredenheidsonderzoeken onder gebruikers van de centra en van effectmetingen doen we aanbevelingen voor de inhoudelijke invulling van de activiteiten in het centrum en de samenwerking met andere partners. In dit draaiboek vindt u ook de achterliggende visie op dementie en op omgaan met mensen met dementie.

Tenslotte biedt het draaiboek ook heel concrete, puur praktische hulpmiddelen. Het boek bevat een groot aantal voorbeeldformulieren op papier en in digitale vorm, bedoeld voor alle ontwikkelingsfasen van het Ontmoetingscentrum. Verder staan in het boek adressen en een overzichtje van nuttige literatuur.

Osté,J.P., Dröes,R.M. Implementatieonderzoek 'Surinaams Ontmoetingscentrum' voor mensen met dementie en hun verzorgers. Eindrapport, 2004
ISBN 90-807918-2-2
NUGI 895
(€ 17,50)

In dit rapport wordt verslag gedaan van het onderzoek naar de implementatie van een Surinaams Ontmoetingscentrum voor mensen met dementie en hun verzorgers in Amsterdam Zuidoost. Het onderzoek richtte zich op de concrete uitwerking van het ondersteuningsprogramma voor de Surinaamse doelgroep en het implementatieproces. Ook het resultaat van de implementatie en aanbevelingen van beleid voor allochtonen in de regio komen uitgebreid in het rapport aan de orde.

Met dit onderzoek is de haalbaarheid en het succes van cultuurspecifieke ondersteuning voor de Surinaamse doelgroep aangetoond en daarmee heeft het Surinaams Ontmoetingscentrum Kraka-e-Sewa, bestaansrecht verworven.

Meiland, F.J.M. Dröes, R.M., Jonker, C. Predictoren van effectieve ondersteuning van mantelzorgers van mensen met dementie. Onderzoeksrapportage 2005.
ISBN 90-807918-3-0
NUR 895
(€ 7,50)

De laatste jaren zijn er diverse vormen van ondersteuning voor mantelzorgers van mensen met dementie ontwikkeld. Uit de dagelijkse praktijk en uit onderzoek blijkt dat mantelzorgers zich hierdoor minder emotioneel belast voelen en mogelijk de zorg in de thuissituatie langer volhouden. Het is echter onbekend of bepaalde subgroepen mantelzorgers verschillende vormen van ondersteuning, bijvoorbeeld gespreksgroepen, informatie, respijtzorg, anders waarderen. Evenmin is bekend of er verschil is in de mate waarin subgroepen mantelzorgers baat hebben bij de geboden ondersteuning. Deze vragen vormden de aanleiding van het in dit boek beschreven onderzoek.

Kenmerken die samenhangen met een grote tevredenheid over het totale ondersteuningsprogramma waren meer sociale steun bij aanvang van deelname en langere tijd voor een naaste zorgen.

Een gunstige werking van het ondersteuningsprogramma bleek met verscheidene kenmerken van mantelzorgers samen te hangen. Een vermindering van psychische en psychosomatische klachten was met name te zien bij mantelzorgers die bij aanvang van deelname eenzamer waren. Andere mogelijke voorspellers van effectieve ondersteuning waren: meer financiële uitgaven door het geven van zorg en een langere duur van de mantelzorg (deze hingen samen met een verbetering in stemming), minder gebruik van andere instellingen, jongere leeftijd, niet-partner zijn en hogere opleiding (hingen samen met dimensies van gevoel van competentie).

Deze onderzoeksresultaten kunnen een bijdrage leveren aan een meer effectieve en efficiëntere ondersteuning van het groeiende aantal mantelzorgers van mensen met dementie.

Overige publicaties over Ontmoetingscentra

Wetenschappelijke publicaties

Dröes RM, Breebaart E, Tilburg W van, GJ Mellenbergh. The effect of integrated family support versus day care only on behavior and mood of patients with dementia. International Psychogeriatrics, 2000;12(1):99-116.

Dröes RM, Breebaart E, Ettema TP, Meiland FJM, Mellenbergh GJ, Tilburg W van.Effect of Meeting Centers Support Program on persons with dementia and their carers. In: Andrieu, S. & Aquino, J-P (eds.) Research and Practice in Alzheimers disease, Family and professional carers: findings lead to action, 2002:161-166.

Kat MG, Jonghe JFM de, Aalten P, Kalisvaart CJ, Dröes RM, Verhey FRJ. Neuropsychiatrische symptomen bij dementie: psychometrische aspecten van de Nederlandse Neuropsychiatric Inventory (NPI). Tijdschrift Gerontologie en Geriatrie, 2002;33:150-155.

Dröes RM, Meiland FJM, Lange J de, Vernooij-Dassen MJFJ, Tilburg W. van. The meeting centres support programme: an effective way of supporting people with dementia who live at home and their carers. Dementia; The International Journal of Social Research and Practice, 2003;2(3):426-433.

Dröes RM, Breebaart E, Meiland FJM, Tilburg W. van, Mellenbergh GJ Effect of Meeting Centres Support Programme on feeling of competence of family caregivers and delay of institutionalization of people with dementia. Aging & Mental Health, 2004;8(3):201-211.

Dröes RM, Meiland FJM, Schmitz M, Tilburg W. van. Effect of combined support for people with dementia and carers versus regular day care on behaviour and mood of persons with dementia: results from a multi-centre implementation study. International Journal of Geriatric Psychiatry, 2004;19:1-12.

Dröes RM, Meiland FJM, Schmitz MJ, Boerema I, Derksen E, Lange J de, Vernooij-Dassen MJFJ, Tilburg W van. Variations in meeting centers for people with dementia and their carers: results of a multi-centre implementation study. Archives of Geriatrics and Gerontology, 2004; suppl. 9:127-148.

FJM, Dröes RM, Lange J de, Vernooij-Dassen M. Development of a theoretical model for tracing facilitators and barriers in adaptive implementation of innovative practices in dementia care. Archives of Geriatrics and Gerontology, 2004; suppl. 9:279-290.

Meiland FJM, Dröes RM, Lange J de, Vernooij-Dassen MJFJ. Facilitators and barriers in the implementation of the meeting centres model for people with dementia and their carers. Health Policy, 2005;71(2): 243-53.

Dröes RM, Meiland FJM, Schmitz M, Tilburg W. van. Gecombineerde ondersteuning in Ontmoetingscentra voor mensen met dementie en hun mantelzorgers vergeleken met reguliere dagbehandeling. Tijdschrift Gerontologie en Geriatrie, 2005; 36:19-30.

Osté J, Dröes RM. Ontwikkeling en implementatie van geïntegreerde ondersteuning voor Surinaamse mensen met dementie en hun mantelzorgers. Tijdschrift Gerontologie en Geriatrie, 2005;36:232-243.

Meiland FJ, Kat MG, Tilburg van, Jonker C, Dröes RM. The emotional impact of psychiatric symptoms in dementia on partner caregivers: Do caregiver, patient, and situation characteristics make a difference? Alzheimer Dis Assoc Disord, 2005;19(4):195-201.

Dröes RM, Meiland FJM, Schmitz M, Tilburg W van, Mellenbergh GJ. Effect of Meeting Centres support programme on (indicators of) burden of family carers and delay of institutionalization of people with dementia; results from a multi-centre implementation study. Aging & Mental Health, 2006;10(2).

Vakpublicaties

Dröes RM. Amsterdamse Ontmoetingscentra. Alzheimer Nieuwsbrief, 1993,8(2):6.

Dröes RM, Goffin JJM. Amsterdamse Ontmoetingscentra; een nieuwe vorm van ondersteuning voor thuiswonende dementerende ouderen en hun verzorgers. Tijdschrift voor Maatschappelijke Gezondheidszorg, 1993;6:20-22.

Dröes RM, Breebaart E. Amsterdam Meeting Centers. IPA-Bulletin, 1994;11(2):12.

Dröes RM. Amsterdamse Ontmoetingscentra maken zorg thuis langer draaglijk. Leeftijd, 1997;4:4-5.

Haastert J van, Dröes RM. Dementing people in the community centre: The Amsterdam Meetingplaces project. Brainwave (special edition of Denkbeeld, Magazine for Psychogeriatrics), August 1997:6-8.

Dröes RM. Ontmoetingscentra maken zorg meer draaglijk. Alzheimer Magazine, 2001;2:13.

Boerema I, Derksen E, Dröes RM, Meiland F, Lange J de & Vernooij-Dassen M. Ervaringen met elkaar delen; begeleiding bij implementatie helpt ontmoetingscentra verder. Ouderenzorg, 2002;11:23-27.

Dröes RM. Amsterdams model maakt zorg voor mensen met dementie draaglijk. Interactief, Ouderenwelzijn in perspectief, 2002;4:11.

Osté J, Abendanon AR, Dröes RM. Een nieuw stukje tropisch Nederland. Het surinaams ontmoetingscentrum Kraka-e-Sewa. Denkbeeld; Tijdschrift voor Psychogeriatrie, 2002;6:28-30.

Dröes RM, Oattes M. Heeft u al een Ontmoetingscentrum? Denkbeeld; Tijdschrift voor Psychogeriatrie, 2005;17(5):13.

Bijdragen in boeken

Hansma, J, Dröes, RM. Amsterdamse Ontmoetingscentra; een nieuwe vorm van ondersteuning voor dementerende ouderen en hun verzorgers. In: Bos JC, Hendrickx HME, Reijnders K, Schäperclaus GA. (eds.) Terugblikken en vooruitzien. Verslag van een symposium ter ere van het 10-jarig bestaan van de Werkgroep Bewegingswetenschappen Groningen. Stichting Kinderstudies: Groningen, 1995:111-120.

Dröes RM. Amsterdamse Ontmoetingscentra; een ondersteuningsprogramma voor thuiswonende dementerenden en verzorgers in buurtcentra. Handboek Dagbesteding, september, 1997:C4220-1-28.

Dröes RM. Beweeg met ons mee! Een activeringsprogramma in groepsverband. Elsevier/De Tijdstroom, Utrecht, 1997. ISBN 90-352-1889-2

Dröes RM. De gevolgen van dementie voor patiënt en verzorger. Lokaal Ouderen Werk, 1998: C 4-1-1 - C 4-1-27.

Staats PGM, Hopman M, Dröes RM. Bewegingsactiveringsprogramma. Dagbesteding in groepsverband voor mensen met dementie. Handboek Dagbesteding, december 2000, B2330-1-20.

Meiland F, Dröes RM, Vernooij-Dassen M, Lange J de, Grol R, Rigter H, & Tilburg W van. Ontmoetingscentra voor mensen met dementie en hun verzorgers. In: W. de Regt & P. van Splunteren (red.) Beter zo! Praktijkgevallen van inventieve innovatie. Koninklijke Van Gorcum, Assen, 2001:45-53.

Dröes RM., Meiland FJM. Ontmoetingscentra; een nieuwe vorm van vroegtijdige ondersteuning voor mensen met dementie en hun verzorgers in buurt- en ouderencentra. Elsevier, Maarssen, Lokaal Ouderen Werk, 2002: D 1-7a-1.

Dröes RM, Goffin JJM, Breebaart E, Rooij E de, Vissers H, Bleeker JAC, Tilburg W van. Support programmes for caregivers of people with dementia: A review of methods and effects. In: B. Miesen & G. Jones (eds.) Care-giving in dementia III. London, UK: Routledge, 2004:214-239, ISBN 1-58391-189-8

Dröes RM. Ontmoetingscentra voor mensen met dementie en hun verzorgers; ook een taak voor de verpleeghuisarts? In: Iserief PB, Balder F, Cools HJM (red.) Vorderingen in de verpleeghuisgeneeskunde. Leiden: Boerhaave Commissie voor Postacademisch Onderwijs in de Geneeskunde, Leids Universitair Medisch Centrum, 2004:77-92.

Dröes RM, Meiland FJM. Ontmoetingscentra; een nieuwe vorm van vroegtijdige ondersteuning voor mensen met dementie en hun verzorgers in buurt- en ouderencentra. Lokaal Ouderen Werk, Geriatrie-informatorium. Vol. 46. Houten: Bohn Stafleu Van Loghum, 2003: D1145-1/ D1145-32. Update maart 2005:D1-7a-1-42.

Abstracts in journals en congres proceedings

Dröes RM, Tilburg W van. Amsterdam Meeting Centers: an exploratory study into the effects of a new method of support for dementing elderly who are living at home and their primary caregivers. Proceedings of the 5th International Conference on Systems Sciences in Health-social Services for the Elderly and the Disabled. Genève, May 2-8, 1994:905.

Dröes RM, Tilburg W van. Amsterdam Meeting Centers: an exploratory study into the effects of a new method of support for dementing elderly who are living at home and their primary caregivers. Proceedings of the Thirteenth Biennial Meeting of the International Society for the Study of Behavioural Development, Amsterdam, 1994:9.

Dröes RM, Tilburg W van. Amsterdam Meeting Centers: an exploratory study into the effects of a new method of support for dementing elderly who are living at home and their primary caregivers. Proceedings of the International Workshop of the International Psychogeriatric Association 'The borderland between Normal and Pathological Aging. Amsterdam, June 5-8, 1994:P35.

Dröes RM, Breebaart E, Tilburg W van, Mellenbergh G. Amsterdam Meeting Centres: The effects of a new method of support for dementing elderly and their caregivers on the behavioral problems in dementia. In: Ageing in a changing society. Proceedings of the III European Congress of Gerontology, Amsterdam. Knook DL, Dittmann-Kohli F, Duursma SA, Huijbers PWJM, Knipscheer CPM, Ribbe MW, Rutten FF, Santvoort MM, Eds. Netherlands Institute of Gerontology (NIG), Utrecht, 1995.

Dröes RM, Breebaart E, Tilburg W van, Mellenbergh GJ. Amsterdam Meeting Centers; the effect of integrated support for dementing elderly and their caregivers on behavioural problems and mood in dementia and the admission in nursing homes. In: Mental Health problems in changing societies: epidemiological issues. Abstractbook VII Congress of the International Federation of Psychiatric Epidemiology, Santiago di Compostela, august 1996.

Breebaart E, Lindeman E, Dröes RM, Tilburg W van, Mellenbergh GJ. Amsterdam Meeting Centers: the effect of integrated support for dementing elderly and their caregivers on the feelings of burden of the caregivers. Abstractbook of the VII European Congres of Epidemiologic Psychiatry. Santiago di Compostela, Spain, 1996.

Dröes RM, Breebaart E, Tilburg W van, Mellenbergh GJ. The effects of an integrated support program on behavioural problems in dementia patients and feelings of competence of their caregivers. In: Abstractbook of the 1st Bologna International Meeting on Cognitive and Affective Disorders in the Elderly, Bologna, juni 1997:301.

Dröes, RM. Early intervention in local meeting centers for dementia patients and carers. Abstract book of Third Interdem Meeting, International Symposium on Early Diagnostics and Psychosocial Interventions in dementia. Maastricht, 2001:18.

Dröes RM, Meiland FJM, Lange J de, Vernooij-Dassen MJFM, Tilburg W.van. Nation-wide implementation of meeting centres support program for demented persons. 10th congres of the IPA, Nice. International Psychogeriatrics, 13 (suppl 2), 2001:271-S.

Dröes RM. Early intervention in local meeting centers for dementia patients and carers. XIIth Alzheimer Europe Conference Commitment to care. MECC, Maastricht, 2002:53.

Boerema I, Derksen E, Dröes RM, Lange J de, Vernooij-Dassen M, Grol R, Rigter H. Twee voorbeelden van implementatie van ontmoetingscentra in Nijmegen en Nieuwegein. 6^e Nationaal Gerontologiecongres Ouder Worden, Nu en Straks, Veldhoven, Nederlandse Vereniging voor Gerontologie, 2002:71.

Dröes RM, Tilburg W van. Preventieve ondersteuning bij dementie. 6^e Nationaal Gerontologiecongres Ouder Worden, Nu en Straks, Veldhoven, Nederlandse Vereniging voor Gerontologie, 2002:24.

Meiland FJM, Dröes RM, Lange J de, Vernooij-Dassen MJFJ, Tilburg W van. Ontmoetingscentra voor mensen met dementie en hun verzorgers; variaties in aanbod, gebruik en effecten in zes regio’s. 6^e Nationaal Gerontologiecongres Ouder Worden, Nu en Straks, Veldhoven, Nederlandse Vereniging voor Gerontologie, 2002:72.

Vernooij-Dassen M, Derksen E, Meiland FJM, Dröes RM. Adaptieve implementatie: bevordering van gebruik van een effectief ondersteuningsprogramma. 6^e Nationaal Gerontologiecongres Ouder Worden, Nu en Straks, Veldhoven, Nederlandse Vereniging voor Gerontologie, 2002:70.

Dröes RM, Meiland FJM, Schmitz MJ, Tilburg W van. Ontmoetingscentra voor mensen met dementie en hun verzorgers in Nederland: resultaten van een multicenter effectstudie. Public Health Congres, Tijdschrift voor Gezondheidswetenschappen, 2003;81:3:7.

Meiland FJM, Lange J de, Dröes RM, Grol R, Vernooij-Dassen MJFJ. Ontmoetingscentra voor mensen met dementie en hun verzorgers: bevorderende en belemmerende factoren bij implementatie. Public Health Congres, Tijdschrift voor Gezondheidswetenschappen, 2003;81:37.

Dröes RM. Effect van ondersteuning in Ontmoetingscentra op mensen met dementie en hun verzorgers. Abstract book Geriatriedagen, De Reehorst Ede, 2003:70.

Meiland FJM, Dröes RM, Schmitz MJ, Lange J de, Vernooij-Dassen MFJF. Tilburg W van. The Meeting Centres Support Program for persons with dementia and their carers: results from a multi-center implementation study. Abstract book 3rd European Nursing Congress, Amsterdam, 2003:73.

Dröes RM, Meiland FJM, Schmitz MJ, Tilburg W van. A combined psychosocial intervention for people with dementia and their carers; results from a multicentre implementation study. Interdem satellite symposium. Abstract book 3rd Bologna International Meeting on Affective, Behavior and Cognitive Disorders in the Elderly, Bologna, 2003:9.

Meiland FJM, Dröes RM, Lange J de, Vernooij-Dassen MJFJ. Barriers and facilitators to the implementation of the Meeting Centers support program for people with dementia and their carers. Abstract book 3rd Bologna International Meeting on Affective, Behavior and Cognitive Disorders in the Elderly, Bologna, 2003:106.

Oste J, Abendanon AR, Dröes RM. Een nieuw stukje tropisch Nederland; een Surinaams Ontmoetingscentrum voor mensen met dementie en hun verzorgers. Proceedings congres Grenzen aan de mantelzorg: zorgmijders en zorgmissers. Amsterdam: CVO-VU/LASA, 2004:93.

Meiland FJM, Dröes RM, Schmitz MJ, Lange J de, Vernooij-Dassen MFJF, Tilburg W van. Ontmoetingscentra voor mensen met dementie en hun verzorgers: resultaten van een multi-center implementatie-onderzoek. Utrecht: Onderzoekschooldag CaRe, 2004:29-31.

Meiland F, Kat M, Dröes R, Tilburg W van, Jonker C. Do caregiver characteristics influence the emotional impact of neuropsychiatric symptoms on caregivers of dementia patients? International Psychogeriatrics, 2005;17(suppl. 2):328.

««« terug